Cách giảm nọng cằm: Chọn đúng phương pháp theo từng nguyên nhân
1. Nọng cằm là gì?
Nọng cằm (còn gọi là cằm đôi – double chin) là tình trạng vùng dưới cằm xuất hiện lớp mô mỡ thừa hoặc lớp da chùng xệ tạo thành nếp gấp. Tình trạng này che mất đường viền xương hàm, làm mờ góc chuyển tiếp tự nhiên giữa cằm và cổ.
Trong y khoa thẩm mỹ, nọng cằm được định danh là tình trạng đầy mô vùng dưới cằm. Đa phần các trường hợp nọng cằm là vấn đề thẩm mỹ đơn thuần, không phải bệnh lý nguy hiểm.
Có phải người thừa cân mới bị nọng cằm?
Không. Mặc dù tăng cân làm gia tăng tích tụ mỡ dưới cằm, nhưng thừa cân không phải là nguyên nhân duy nhất. Rất nhiều người sở hữu thân hình mảnh dẻ, cân nặng chuẩn hoặc thậm chí thiếu cân vẫn xuất hiện nọng cằm rõ rệt. Tình trạng này xuất phát từ:
- Yếu tố di truyền và phân bố mỡ bẩm sinh.
- Cấu trúc xương hàm lùi hoặc cằm nhỏ.
- Da bị mất độ đàn hồi do lão hóa.
- Thói quen sinh hoạt và tư thế sai kéo dài.
Vì sao cần xác định nguyên nhân trước khi giảm nọng cằm?
Cùng một biểu hiện nọng cằm nhưng cơ chế hình thành ở mỗi người hoàn toàn khác nhau:
- Nếu do da chùng: Các phương pháp ăn kiêng hay hút mỡ không thể giúp da co hồi săn chắc, thậm chí khiến da chùng nhão hơn.
- Nếu do mỡ thừa tích tụ: Các công nghệ chỉ thiên về nâng cơ superficial sẽ không thể triệt tiêu được khối mỡ dày bên dưới.
- Nếu do cấu trúc xương: Việc chỉ can thiệp vào mô mềm sẽ không thể tạo ra đường viền cằm - cổ thon gọn như kỳ vọng.
Xác định chính xác nguyên nhân là bước bắt buộc để lựa chọn đúng phương pháp can thiệp, tránh lãng phí tiền bạc và thời gian.
2. Nguyên nhân gây nọng cằm
2.1. Nọng cằm do tích tụ mỡ dưới cằm
Đây là nguyên nhân phổ biến nhất. Khi lượng mỡ cơ thể tăng lên hoặc do cơ địa phân bố mỡ tập trung nhiều ở vùng mặt – cổ, các tế bào mỡ dưới cằm sẽ gia tăng kích thước và số lượng. Khối mỡ này khiến vùng dưới cằm phồng lên và trĩu xuống dưới tác động của trọng lực.
2.2. Nọng cằm do lão hóa và da chùng
Theo thời gian, quá trình sản sinh Collagen và Elastin suy giảm khiến cấu trúc nền của da yếu đi. Da vùng cổ và dưới cằm vốn rất mỏng nên dễ bị chùng nhão, chảy xệ nhanh nhất. Ngay cả khi không có mỡ thừa, lớp da thừa chùng xuống vẫn tạo thành nếp gấp giống hệt nọng cằm.
2.3. Nọng cằm do di truyền
Yếu tố gen quyết định cấu trúc giải phẫu vùng cổ, vị trí bám của cơ sàn miệng và cách cơ thể phân bố các mô mỡ. Nếu trong gia đình có bố mẹ hoặc người thân bị nọng cằm, bạn sẽ có nguy cơ cao sở hữu nọng cằm ngay từ khi còn trẻ dù thể trạng rất gầy.
2.4. Nọng cằm liên quan cấu trúc cằm và hàm
Cấu trúc khung xương đóng vai trò như "trụ đỡ" cho mô mềm:
- Cằm lùi (cằm ngắn): Làm khoảng cách từ đầu cằm đến cổ bị thu ngắn, khiến mô mềm bị dồn nén lại tạo thành nọng.
- Góc hàm phẳng hoặc xương hàm nhỏ: Không đủ diện tích để dàn phẳng mô mềm vùng dưới cằm, khiến nọng cằm hiển thị rõ hơn.
2.5. Nọng cằm do tư thế
Thói quen cúi đầu thời gian dài khi dùng điện thoại, làm việc máy tính làm suy yếu hệ cơ vùng cổ và cằm (đặc biệt là cơ bám da cổ - platysma). Lực co ép liên tục khiến da vùng cổ mất độ đàn hồi và đẩy mô mềm dưới cằm phồng ra ngoài.
2.6. Một số tình trạng sức khỏe có thể gây sưng vùng dưới cằm
Không phải mọi khối phồng dưới cằm đều là nọng cằm do mỡ hay da chùng. Vùng dưới cằm đầy lên bất thường có thể do:
- Phì đại hoặc viêm hạch lympho.
- U nang, u mỡ khu trú vùng cổ.
- Bệnh lý tuyến nước bọt (viêm tuyến dưới hàm, sỏi tuyến nước bọt).
- Bệnh lý tuyến giáp (bướu cổ, viêm tuyến giáp).
3. Cách nhận biết nọng cằm do mỡ, da chùng hay cấu trúc?
| Nguyên nhân chính | Đặc điểm nhận biết thực tế | Cảm giác khi kẹp nhẹ tay vào cằm |
| Do mỡ tích tụ | Vùng dưới cằm phồng đầy, mềm; nọng to lên khi tăng cân; da còn đàn hồi tốt. | Kẹp được một khối mô dày, mềm và đàn hồi. |
| Do da chùng / Lão hóa | Da lỏng lẻo, có nhiều nếp nhăn; rõ hơn khi cúi đầu hoặc sau khi giảm cân nhanh. | Kẹp được lớp da mỏng, nhăn nheo, ít mô mỡ bên trong. |
| Do cấu trúc cằm – hàm | Cằm lùi, ngắn; nọng xuất hiện ngay cả khi gầy; góc cằm - cổ không rõ nét. | Khung xương cằm nằm thụt vào trong so với đường thẳng đứng từ môi down. |
Lưu ý: Nhiều người sở hữu nọng cằm do phối hợp nhiều nguyên nhân (ví dụ: vừa có mỡ thừa vừa bị da chùng nhẹ). Việc đánh giá chính xác đòi hỏi sự thăm khám trực tiếp từ bác sĩ chuyên khoa.
4. Cách giảm nọng cằm theo từng nguyên nhân
4.1. Cách giảm nọng cằm do tích tụ mỡ toàn thân
Nếu nọng cằm xuất hiện cùng thời điểm bạn bị tăng cân, việc điều chỉnh chế độ ăn uống và tập luyện để giảm mỡ toàn thân sẽ giúp vùng dưới cằm thon gọn đáng kể:
- Kiểm soát chế độ ăn uống: Hạn chế thực phẩm nhiều đường, đường tinh chế, đồ uống có đường, thức ăn nhanh và chất béo bão hòa; tăng cường rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt và thực phẩm giàu protein.
- Giảm cân khoa học: Duy trì mức thâm hụt calo hợp lý kết hợp chế độ dinh dưỡng cân đối giúp giảm mỡ toàn thân, bao gồm cả vùng dưới cằm.
- Tăng cường vận động: Thực hiện các bài tập Cardio, aerobic, đi bộ nhanh, chạy bộ, bơi lội hoặc đạp xe tối thiểu 150 phút mỗi tuần theo khuyến cáo của các tổ chức y tế.
- Giải pháp công nghệ cao: Nếu bạn muốn tăng tốc giảm mỡ nọng cằm và trẻ hóa da thì có thể tham khảo các công nghệ cao như: tiêm tan mỡ nọng cằm, HIFU, Radiofrequency (RF), bắn Laser,...
Có thể giảm mỡ riêng vùng cằm bằng cách ăn kiêng không?
Không. Cơ thể con người không có cơ chế "giảm mỡ khu trú" thông qua ăn kiêng. Khi bạn thâm hụt calo, cơ thể sẽ tự quyết định huy động mỡ từ vùng nào trước dựa trên gen di truyền.
Tập luyện có làm hết nọng cằm không?
Các bài tập vùng cổ - cằm (như ngẩng đầu nhìn trần nhà, đẩy hàm dưới, chu môi, đảo lưỡi) giúp tăng cường sức bền cho hệ cơ vùng cổ. Tuy nhiên, bằng chứng khoa học cho thấy các bài tập này không thể "đốt cháy" các tế bào mỡ khu trú dưới cằm. Tập luyện chỉ hỗ trợ cơ săn chắc hơn chứ không thể xóa bỏ nọng mỡ dày.
4.2. Cách giảm nọng cằm do lão hóa
Ở người trên 35 tuổi, nọng cằm thường liên quan đến sự suy giảm collagen, elastin và độ săn chắc của da. Trong trường hợp này, việc giảm cân thường không mang lại nhiều cải thiện nếu nguyên nhân chính là da chảy xệ.
Một số biện pháp hỗ trợ gồm:
- Chăm sóc da đúng cách: Sử dụng các sản phẩm giúp cải thiện độ đàn hồi của da theo hướng dẫn của bác sĩ da liễu.
- Bảo vệ da trước tia UV: Thoa kem chống nắng hằng ngày giúp hạn chế quá trình lão hóa sớm và giảm tổn thương collagen.
- Duy trì lối sống lành mạnh: Ngủ đủ giấc, hạn chế hút thuốc và bổ sung đầy đủ dưỡng chất giúp hỗ trợ sức khỏe của làn da.
- Can thiệp công nghệ cao khi cần thiết: Với tình trạng da chùng nhiều, bác sĩ có thể tư vấn sử dụng một hoặc nhiều phương pháp kích thích tăng sinh collagen hoặc nâng cơ như: HIFU, RF, căng chỉ vùng mặt - cổ và phẫu thuật căng da cổ nhằm cải thiện đường viền hàm.
4.3. Cách giảm nọng cằm do cấu trúc cằm - hàm
Khi cằm quá ngắn hoặc lùi vào trong, mô mềm vùng cằm - cổ không có khung xương đỡ dặn ra phía trước. Do đó, dù lượng mỡ rất ít, phần mô mềm vẫn bị dồn ứ lại tạo thành nọng cằm rõ rệt.
Có nên chỉ giảm mỡ trong trường hợp này? Không nên. Nếu cố tình tiêm tan mỡ hoặc hút mỡ ở người có cằm lùi, vùng dưới cằm sẽ trở nên hóp lõm bất thường, trong khi đường viền cằm - cổ vẫn không thể tạo ra góc thoát sắc nét.
Các hướng can thiệp cấu trúc:
- Tiêm Filler cằm (Chất làm đầy): Bác sĩ tiêm HA để kéo dài và đưa đầu cằm ra trước, giúp dàn phẳng phần mô mềm bên dưới, làm mờ nọng cằm ngay lập tức.
- Độn cằm bằng Silicone/Sụn sinh học: Phẫu thuật đặt sụn độn giúp thay đổi cấu trúc cằm vĩnh viễn, tạo góc chuyển tiếp cằm - cổ sắc nét.
4.4. Cách giảm nọng cằm do tư thế sinh hoạt
Thói quen cúi đầu liên tục khi sử dụng điện thoại, máy tính bảng hoặc làm việc trong thời gian dài có thể khiến vùng cổ và cằm kém săn chắc theo thời gian.
Để cải thiện, bạn nên:
- Điều chỉnh tư thế ngồi: Giữ lưng thẳng, màn hình ngang tầm mắt và hạn chế cúi đầu quá lâu.
- Thay đổi tư thế thường xuyên: Sau mỗi 30–60 phút làm việc nên đứng dậy vận động hoặc thực hiện các động tác kéo giãn vùng cổ.
- Tăng cường vận động vùng cổ: Một số bài tập kéo giãn cơ cổ và cơ cằm có thể giúp cải thiện độ linh hoạt và hỗ trợ duy trì đường nét khuôn mặt.
- Kết hợp chăm sóc da: Dưỡng da vùng cổ và cằm cũng quan trọng như chăm sóc da mặt để hạn chế tình trạng lão hóa sớm.
5. Các bài tập hỗ trợ giảm nọng cằm tại nhà
Việc tập luyện đúng cách vẫn giúp tăng cường sức mạnh cơ vùng cổ và cơ hàm, hỗ trợ cải thiện độ săn chắc của khuôn mặt. Những cách giảm nọng cằm này được nhiều người áp dụng nhưng không nên kỳ vọng quá mức
5.1. Bài tập nâng cằm
Bài tập nâng cằm giúp kéo giãn nhóm cơ vùng cổ trước và cơ dưới cằm, phù hợp với người có vùng cổ kém săn chắc hoặc bắt đầu xuất hiện dấu hiệu chảy xệ.
Cách thực hiện
- Tư thế chuẩn bị: Ngồi hoặc đứng thẳng, giữ vai thả lỏng và mắt nhìn về phía trước.
- Thực hiện động tác: Từ từ ngẩng đầu lên, hướng mắt nhìn lên trần nhà rồi chu môi như đang hôn về phía trước.
- Giữ tư thế: Duy trì khoảng 5–10 giây để cảm nhận cơ vùng cổ và dưới cằm căng nhẹ.
- Lặp lại: Thực hiện khoảng 10–15 lần mỗi buổi, từ 3–5 buổi mỗi tuần.
5.2. Bài tập kéo căng cơ cổ
Động tác này giúp tăng sự linh hoạt của nhóm cơ vùng cổ và hỗ trợ duy trì đường viền hàm săn chắc hơn.
Cách thực hiện:
- Tư thế chuẩn bị: Ngồi thẳng lưng hoặc đứng thẳng, hai vai thả lỏng.
- Thực hiện động tác: Ngửa đầu nhẹ ra sau, đồng thời đưa hàm dưới về phía trước cho đến khi cảm thấy cơ cổ căng.
- Giữ tư thế: Duy trì khoảng 5 giây rồi trở về vị trí ban đầu.
- Lặp lại: Thực hiện 10–15 lần mỗi ngày.
5.3. Bài tập phát âm nguyên âm
Việc phát âm rõ các nguyên âm giúp nhóm cơ quanh miệng, má và cằm hoạt động nhiều hơn, từ đó hỗ trợ tăng cường trương lực cơ.
Cách thực hiện:
- Tư thế chuẩn bị: Ngồi thẳng, đầu giữ ở vị trí trung gian.
- Thực hiện động tác: Phát âm lần lượt các nguyên âm A, E, I, O, U với khẩu hình mở rộng nhất có thể.
- Giữ mỗi âm: Khoảng 3–5 giây trước khi chuyển sang âm tiếp theo.
- Lặp lại: Thực hiện liên tục trong khoảng 2–3 phút.
5.4. Bài tập đẩy lưỡi
Đây là bài tập đơn giản giúp kích hoạt nhóm cơ dưới cằm và cơ vùng cổ trước.
Cách thực hiện:
- Tư thế chuẩn bị: Ngồi hoặc đứng thẳng, đầu hơi ngẩng lên.
- Thực hiện động tác: Đẩy đầu lưỡi áp sát lên vòm miệng với lực vừa phải.
- Giữ tư thế: Duy trì khoảng 5 giây rồi thả lỏng.
- Lặp lại: Thực hiện khoảng 10–15 lần mỗi buổi tập.
Lưu ý: Các bài tập trên chủ yếu giúp cải thiện sức mạnh và độ săn chắc của cơ vùng cổ, không thể thay thế các phương pháp giảm mỡ nếu nguyên nhân gây nọng cằm là tích tụ mỡ dưới da.
6. Những sai lầm khiến nọng cằm khó cải thiện
Nhiều người đã áp dụng nhiều cách giảm nọng cằm nhưng không đạt hiệu quả như mong muốn. Nguyên nhân có thể đến từ việc lựa chọn sai phương pháp hoặc duy trì những thói quen khiến nọng cằm ngày càng rõ hơn.
- Chỉ tập trung giảm mỡ vùng cằm: Hiện nay chưa có bằng chứng cho thấy có thể giảm mỡ tại một vị trí cụ thể trên cơ thể. Nếu nọng cằm do mỡ thừa, việc chỉ tập các bài tập vùng mặt mà không kiểm soát cân nặng sẽ khó mang lại hiệu quả.
- Tin vào các sản phẩm quảng cáo: Kem bôi, serum hay mặt nạ không thể làm tan mỡ dưới da. Những sản phẩm này chỉ có tác dụng dưỡng ẩm hoặc chăm sóc bề mặt da.
- Massage quá mạnh: Nhiều người cho rằng massage liên tục sẽ làm nọng cằm biến mất. Tuy nhiên, việc tác động lực quá mạnh có thể gây kích ứng da hoặc làm tổn thương mô mềm mà không giúp giảm mỡ.
- Bỏ qua việc chăm sóc da vùng cổ: Vùng cổ và dưới cằm cũng chịu tác động của quá trình lão hóa giống da mặt. Không chống nắng hoặc không dưỡng da đầy đủ có thể khiến da mất độ đàn hồi nhanh hơn.
- Duy trì tư thế cúi đầu trong thời gian dài: Thói quen sử dụng điện thoại hoặc máy tính với tư thế cúi đầu liên tục không trực tiếp tạo nọng cằm nhưng có thể khiến vùng cổ kém săn chắc theo thời gian.
Câu hỏi thường gặp - FAQ
- Người gầy vẫn có nọng cằm là do đâu?
Có. Nọng cằm không chỉ do mỡ thừa mà còn có thể liên quan đến yếu tố di truyền, cấu trúc xương hàm hoặc tình trạng da chùng do lão hóa.
- Giảm cân có giúp hết nọng cằm không?
Nếu nọng cằm do tích tụ mỡ, giảm cân có thể giúp cải thiện đáng kể. Tuy nhiên, nếu nguyên nhân là da chùng hoặc cấu trúc khuôn mặt, việc giảm cân thường không mang lại hiệu quả rõ rệt.
- Có nên đeo đai nâng cằm để giảm nọng cằm?
Hiện chưa có đủ bằng chứng khoa học cho thấy đai nâng cằm giúp giảm mỡ hoặc cải thiện nọng cằm lâu dài. Một số sản phẩm chỉ tạo hiệu ứng nâng tạm thời trong thời gian sử dụng.
- Bao lâu mới thấy hiệu quả khi áp dụng cách giảm nọng cằm?
Thời gian cải thiện phụ thuộc vào nguyên nhân gây nọng cằm và phương pháp điều trị. Với thay đổi lối sống và giảm cân, kết quả thường cần vài tuần đến vài tháng. Các phương pháp can thiệp tại cơ sở y tế có thể cho hiệu quả nhanh hơn theo từng kỹ thuật.
- Nọng cằm có thể tái phát sau điều trị không?
Có. Nếu nguyên nhân là tăng cân hoặc quá trình lão hóa tiếp tục diễn ra, nọng cằm vẫn có thể xuất hiện trở lại. Vì vậy, duy trì cân nặng hợp lý, chăm sóc da và lối sống lành mạnh là yếu tố quan trọng giúp duy trì kết quả lâu dài.
- Healthline. How to Get Rid of a Double Chin. 2023. https://www.healthline.com/health/how-to-get-rid-of-double-chin
- Metro Beauty Centers. 7 Effective Ways to Reduce a Double Chin. 2020. https://metrobeautycenters.com/ways-reduce-double-chin/
- The Centre for Cosmetic Surgery. How to Get Rid of a Double Chin: Solutions Ranked from Easiest to Most Effective. 2020. https://thecentreforcosmeticsurgery.com/how-to-get-rid-of-a-double-chin-solutions-ranked-from-easiest-to-most-effective/